Państwowy certyfikat z polskiego B1 i B2: jak się przygotować

W skrócie: egzamin certyfikatowy z polskiego sprawdza słuchanie, czytanie, gramatykę, pisanie i mówienie. Czytaj polszczyznę codziennego życia, codziennie powtarzaj słowa, ćwicz końcówki w kontekście i mów co tydzień. Żeby poznać format, korzystaj z oficjalnych przykładowych testów.

Co sprawdza egzamin

Oficjalna nazwa to państwowy egzamin certyfikatowy z języka polskiego jako obcego. Prowadzi go państwowa komisja, a egzaminy odbywają się w Polsce i za granicą, na kilku poziomach. Wiele osób zdaje B1, który jest często potrzebny przy staraniu się o obywatelstwo polskie i przy niektórych zezwoleniach na pobyt. Wymagany poziom może się zmienić, więc sprawdź aktualne zasady dla swojej sytuacji.

Na poziomach B1 i B2 egzamin ma pięć części:

• Rozumienie ze słuchu
• Rozumienie tekstów pisanych
• Poprawność gramatyczna (wybieranie i zapisywanie poprawnych form)
• Pisanie
• Mówienie (z egzaminatorami)

Każda część ma własny próg zaliczenia, więc trzeba zdać każdą z nich, a nie tylko uzyskać dobry wynik łączny. Na części gramatycznej wielu uczących się ma kłopoty, bo w języku polskim zmieniają się końcówki rzeczowników, przymiotników i czasowników.

Formaty i zasady się zmieniają, więc zawsze sprawdzaj aktualne szczegóły na oficjalnej stronie certyfikatpolski.pl. Są tam przykładowe testy. Korzystaj z nich.

Ile słów?

Nie ma oficjalnej liczby słów do tego egzaminu, a różne źródła liczą słowa na różne sposoby. Nauczyciele często podają dla języków europejskich przybliżone liczby: około 2000–3000 częstych słów dla B1 i około 3000–4000 dla B2. W języku polskim każde słowo ma wiele form i trzeba je rozpoznawać. Znać słowo to więc wiedzieć, jak się odmienia.

Oszacuj swoje słownictwo (Ustawienia → Języki) podaje liczbę słów, a nie poziom. Traktuj ją jako przybliżone porównanie; wynik zależy od tego, gdzie przestaniesz przewijać. Gdy oszacowanie otwiera się przy pierwszym uruchomieniu, przewijaj do miejsca, w którym częste słowa przestają wyglądać znajomo, dotknij OK i zatrzymaj się raczej trochę wcześniej niż później: słowa oznaczone jako znane nie dostają tłumaczenia.

Co czytać na każdym poziomie

• Do B1: lektury stopniowane (łatwe książki pisane dla uczących się) po polsku (kup je albo wypożycz jako EPUB lub PDF i otwórz za pomocą Otwórz plik) oraz krótkie teksty praktyczne: ogłoszenia, e-maile, reklamy, formularze. Dopiero zaczynasz? Zobacz Nowy język od zera.
• Od B1 do B2: wiadomości na tematy codzienne: praca, zdrowie, mieszkanie, transport, edukacja, kultura. Jeśli serwis informacyjny ma kanał (RSS), dodaj go w Kanały → Dodaj kanał → Dodaj URL.... Możesz też udostępnić stronę z przeglądarki do pimReader.
• B2: dłuższe artykuły i wywiady, w których ludzie wyrażają opinie. Współczesne opowiadania i powieści dla młodzieży nadają się do dłuższego czytania.

Czytaj też polszczyznę, z którą żyjesz na co dzień: pisma z urzędów, umowę najmu, e-maile z pracy. Zapisz je jako PDF albo plik tekstowy i otwórz za pomocą Otwórz plik. Zdjęcie pisma nie ma słów, których można dotknąć.

Liczba kolorowych słów zależy od książki. W lekturze stopniowanej albo współczesnym tekście może ich być kilka w akapicie; w klasyce często znacznie więcej. Jeśli prawie każda linijka jest pełna kolorów, wybierz coś łatwiejszego.

Plan tygodniowy (30–45 minut dziennie)

Tylko 15 minut dziennie? Rób powtórki i czytaj codziennie, a mów raz w tygodniu.

Codziennie

1. 5 minut: codzienne powtórki: dotknij kafelka Powtórka na ekranie Strona główna. Potem dotknij Znowu, Trudne, Dobre albo Łatwe. Powtórki w odstępach przywracają każde słowo, gdy prawdopodobnie zaczynasz je zapominać.
2. 15 minut: przeczytaj jeden tekst. Dotknij kolorowego słowa, dotknij jego tłumaczenia w panelu słownika i zaznacz Zapamiętaj na karcie słowa. Zachowuj 5–10 przydatnych słów dziennie.
3. 10 minut: słuchaj. Włącz czytanie na głos (w książce: ⋮ → Książka ..., zaznacz Odtwarzaj audio:, wybierz Synteza mowy). Posłuchaj raz z tekstem, raz bez.

Trzy razy w tygodniu (SI): gramatyka z lektury. Gdy jakaś końcówka cię zaskoczy, zapytaj w Zapytaj SI: „Dlaczego w sklepie, a nie w sklep?”. Żeby poćwiczyć więcej, poproś o krótki kurs z jednego tematu, na przykład o przypadkach po przyimkach. Przy każdej lekcji Utwórz zeszyt ćwiczeń daje ćwiczenia, a Uruchom quiz sprawdza, co pamiętasz. Bez SI? W tym czasie korzystaj z gramatyki z ćwiczeniami.

Dwa razy w tygodniu (SI): mówienie. Otwórz Zapytaj SI → Ćwiczenia mówienia i poproś o zadania jak na egzaminie: „Zapytaj mnie o moją pracę i moje miasto, na poziomie B1” albo „Zagraj urzędnika; muszę zameldować się pod nowym adresem”. Użyj Trenuj wymowę (zaznacz akapit → ⋮ → Trenuj wymowę) przy zdaniach z dźwiękami, które sprawiają ci trudność, jak sz, cz, ś i ć.

Raz w tygodniu (SI): pisanie. Napisz jedno zadanie egzaminacyjne, na przykład list, e-mail albo krótki tekst z twoją opinią. Wklej go do Zapytaj SI razem z kryteriami z oficjalnego przykładowego testu i zapytaj: „Za co egzaminator odjąłby punkty? Pokaż poprawioną wersję”. Potem napisz tekst jeszcze raz. To pomoc w nauce, a nie oficjalna ocena.

Co dwa, trzy tygodnie: zrób jeden oficjalny przykładowy test, na czas, bez aplikacji. W następnym tygodniu poświęć więcej czasu najsłabszej części.

Przed egzaminem

Nie przerywaj powtórek, dodawaj mało nowych słów, rób przykładowe testy na czas i naucz się poleceń do zadań. Dłuższy plan znajdziesz w Plan na 90 dni do egzaminu językowego B2, a codzienne zwroty do pracy w Polski do pracy.

Czego nie zrobi

• Nie ma oficjalnych arkuszy egzaminu certyfikatowego. Korzystaj z przykładów na oficjalnej stronie.
• Nie da ci punktów ani zaliczenia. Uwagi SI to wskazówka, a nie wynik egzaminu.
• Nie ma minutnika egzaminacyjnego. Mierz czas sam.
• Nie ma nagrań do części ze słuchania. Czytanie na głos używa głosu komputerowego, a jego jakość zależy od telefonu.

Czytanie, tłumaczenia, kanały, czytanie na głos głosem telefonu i codzienne powtórki (kafelek Powtórka na ekranie Strona główna) są bezpłatne; Zapytaj SI, zeszyty ćwiczeń, Ćwiczenia mówienia, Trenuj wymowę i uwagi do tekstów pisanych wykorzystują SI, która jest częścią pimReader Plus. Gdy otwierasz funkcję SI, pimReader proponuje Wypróbuj miesiąc za darmo: bez karty, bez konta, nic się nie odnawia. Dotknij Nie teraz, żeby kontynuować bez SI.